Sepetteki ürün adedi (UPT)
Sepetteki ürün adedi (UPT), bir dönemde satılan toplam ürün adedinin işlem (fiş) sayısına bölünmesiyle bulunan, müşterinin alışveriş başına aldığı ortalama ürün sayısıdır.
Diğer adlarıfiş başına ürün adedi, fiş başına kalem sayısı, UPT, units per transaction, IPT
Formül
Satılan toplam adet ÷ İşlem (fiş) sayısı- Satılan toplam adet
- İade düşülmüş net satış adedi; tartılı ürünlerde fiş satırı sayısı.
- İşlem (fiş) sayısı
- Dönemdeki satış fişi adedi; iptal ve iade fişleri hariç.
Hesaplayıcı
Kendi rakamlarınızı girin; sonuç anında hesaplanır. Varsayılan değerler aşağıdaki örnek hesabın rakamlarıdır.
Sonuç2,4 adet
Örnek hesap
Nasıl yorumlanır, kaç olmalı?
UPT, fiyat etkisinden arınmış tek sepet göstergesidir. Enflasyonlu dönemde sepet ortalaması yükselirken UPT düşüyorsa müşteri daha az ürün alıyor ve büyüme fiyattan geliyor demektir. Bu yüzden LFL ve sepet ortalamasının yanında adet tabanlı gösterge olarak izlenir. Formül ve müdahale sırası sepet büyüklüğü ve mağaza verimliliği rehberinde ayrıntılıdır; bu sayfa hızlı hesap içindir.
Format ve kategori farkı yapısaldır: haftalık büyük alışverişte tek fişte çok kalem doğaldır, ekmek ve süt için uğranan mahalle şubesinde birkaç ürünlü fiş normaldir. Zincir ortalaması yerine kategori ve mağaza kümesi bazında, kendi geçmişinizin çeyreklik bandıyla karşılaştırın. UPT düştüğünde müdahale çapraz satış, tamamlayıcı ürün yerleşimi, kasa önü düzeni ve paket tekliflerdir. Tek başına artış marj demek değildir: "3 al 2 öde" kampanyası adedi yükseltir, birim fiyatı ve marjı düşürür.
Mindpera'da Mind Ops UPT'yi fiş satırından, ciro, dönüşüm ve sepet ortalamasıyla aynı veri modelinde hesaplar; aynı gün için rapor iki kez alındığında aynı sayı gelir ve kümesinin bandından ayrışan mağaza sorumlusuna görev olarak düşer.
Nerede yanıltır?
- Tartılı ürün kilogram olarak toplanırsa 1,35 kg domates 1,35 ürün sayılır; tartılı ürün fiş satırı olarak sayılır.
- Poşet, hizmet bedeli ve hediye paketi gibi ürün olmayan kalemler adete eklenirse UPT şişer; bu kalemler ana veride işaretlenip dışarıda tutulur.
- Çoklu paket (6'lı su) bir ürün mü altı ürün mü sayılacak, satış birimi tanımında yazılı olur; tanım değişirse geçmiş seri kırılır.
- İade adedi net adetten düşülür, ancak iade fişi işlem sayısına eklenmez; aksi halde iade yoğun günlerde sepet yapay olarak küçülür.
Hesap için gereken veri
- Fiş satırı: ürün, satış birimi, adet, iade işareti
- Ürün ana verisi: tartılı ürün, çoklu paket ve ürün olmayan kalem işareti
- Fiş başlığı: iptal ve iade fişi işareti
Bu KPI'ı hesaplayan Mindpera ürünleri
İlgili rehberler
Sık sorulan sorular
- Sepetteki ürün adedi (UPT) nasıl hesaplanır?
- Satılan toplam ürün adedi, aynı dönemin işlem (fiş) sayısına bölünür. 12.500 fişte 30.000 ürün satılan bir mağazada UPT 30.000 ÷ 12.500 = 2,4 adettir. İade adedi düşülür, iptal ve iade fişleri işlem sayısına katılmaz. Tartılı ürünler kilogram değil satır olarak sayılır; poşet ve hizmet kalemleri dışarıda tutulur.
- UPT kaç olmalı?
- Tek bir doğru değer yoktur; format ve kategori belirler. Haftalık büyük alışverişte fiş başına çok ürün doğaldır, günlük ihtiyaç için uğranan küçük şubede birkaç ürünlü fiş normaldir. Doğru karşılaştırma aynı kategori ve mağaza kümesinde, kendi geçmişinizin çeyreklik bandıyla yapılır. Eğilim, seviyeden daha çok bilgi verir: sepet ortalaması artarken UPT düşüyorsa büyüme fiyattan geliyordur.
- UPT ile sepet ortalaması birlikte nasıl okunur?
- Sepet ortalaması = UPT × ortalama birim fiyat. İkisi aynı yönde artıyorsa müşteri hem daha çok hem daha pahalı ürün alıyordur. Sepet ortalaması artıp UPT düşüyorsa artış fiyattandır ve reel olarak sepet küçülüyor olabilir. UPT artıp ortalama düşüyorsa indirimli ve paket satış ağırlık kazanmıştır; marj ayrıca kontrol edilir.