Çalışan saati başına ciro
Çalışan saati başına ciro, bir dönemdeki KDV hariç net satışın aynı dönemde fiilen çalışılan toplam personel saatine bölünmesiyle bulunan emek verimliliği ölçüsüdür.
Diğer adlarısaat başına satış, işçilik saati başına satış, personel saati verimliliği, SPLH, sales per labour hour
Formül
Net satış (KDV hariç) ÷ Fiilen çalışılan toplam personel saati- Net satış
- Dönemdeki iade, iskonto ve KDV düşülmüş satış tutarı.
- Fiilen çalışılan saat
- Personel devam kontrol sisteminden (PDKS) gelen gerçekleşen saat; fazla mesai dahil, izin ve rapor hariç. Planlanan vardiya değil.
- Saat dilimi kırılımı
- Aynı hesap saat bazında yapılır: o saatin satışı ÷ o saatte çalışan personel sayısı.
Hesaplayıcı
Kendi rakamlarınızı girin; sonuç anında hesaplanır. Varsayılan değerler aşağıdaki örnek hesabın rakamlarıdır.
Sonuç750 TL/saat
Örnek hesap
Nasıl yorumlanır, kaç olmalı?
Çalışan başına ciro yerine saat başına ciro kullanılır, çünkü tam ve yarı zamanlı personel karışımı mağazadan mağazaya değişir ve kişi sayısı çalışılan saati anlatmaz. Asıl bilgi saat dilimindedir: aylık değer bir ortalamadır ve sabahın atıl saatini akşamın eksik saatiyle birlikte saklar. Vardiya planı saatlik satış eğrisiyle yan yana konur ve dönüşüm oranıyla birlikte okunur; yoğun saatte düşen dönüşüm çoğu zaman personel açığıdır.
Yüksek enflasyonda bu gösterge ücret artışıyla karşılaştırılır. EY Türkiye'nin Aralık 2025 derlemesine göre 2026 asgari ücreti yüzde 27 artışla brüt 33.030 TL'ye çıktı; işverene maliyeti imalat dışı sektörlerde 40.214,03 TL oldu. Saat başına ciro bu oranın altında büyüyorsa personel maliyetinin ciroya oranı yükselir. Format farkı da yapısaldır: TPF'nin 2025 İstihdam Raporu'na göre yerel zincirlerde mağaza başına 13-20, ulusal indirim zincirlerinde 2-3 personel çalışıyor. Bu yüzden karşılaştırma yalnızca aynı format içinde yapılır.
Hedef değer, personel maliyeti oranı hedefinden türetilir: gereken saat başına ciro = saatlik işveren maliyeti ÷ hedef personel maliyeti oranı. Örnek: saatlik maliyet 250 TL ve hedef oran yüzde 12 ise mağazanın saat başına en az 2.083 TL ciro üretmesi gerekir. Mindpera'da Mind Ops saatlik ciro dağılımını gösterir; dönüşüm düşüşü vardiya planıyla örtüştüğünde ajan bölge müdürüne vardiya planı incelemesi görevi açar.
Nerede yanıltır?
- Fiili saat yerine planlanan vardiya kullanılır; izin, rapor ve fazla mesai farkı verimi olduğundan yüksek ya da düşük gösterir.
- Depo, bölge ve merkez personelinin saati bazı mağazalara eklenir, bazılarına eklenmez; tanım yazılı olmazsa mağazalar farklı tabanla karşılaştırılır.
- Taşeron ve kiralık personel (güvenlik, temizlik, yoğun dönem desteği) saati dışarıda bırakılırsa dış kaynak kullanan mağaza verimli görünür.
- Online sipariş hazırlayan personelin saati eklenip mağazadan karşılanan online satış eklenmezse verim olduğundan düşük çıkar.
Hesap için gereken veri
- PDKS ya da puantaj kaydı: kişi, gün ve saat bazında fiili çalışma
- Vardiya planı (planlanan ile gerçekleşen karşılaştırması için)
- Saat kırılımında KDV hariç net satış
- Personel tipi: tam zamanlı, yarı zamanlı, taşeron; saatlik işveren maliyeti
Bu KPI'ı hesaplayan Mindpera ürünleri
İlgili rehberler
Mağazacılıkta KPI nedir: market ve perakende KPI'ları, formülleri
Mağazacılıkta KPI nedir? Zincir market için 14 KPI'nın formülü, tek şubenin rakamlarıyla çalışılmış örnek ve aynı KPI'nın iki raporda neden farklı çıktığı.
Mağaza satışı nasıl okunur: ziyaretçi, dönüşüm, sepet ve metrekare verimi
Sepet büyüklüğü = net satış ÷ fiş sayısı: 1 milyon TL ve 12.500 fişle 80 TL. Market satışı = ziyaretçi × dönüşüm × sepet; düşen çarpanı bulun.
Sık sorulan sorular
- Çalışan saati başına ciro nasıl hesaplanır?
- KDV hariç net satış, aynı dönemde fiilen çalışılan toplam personel saatine bölünür. Aylık 1.200.000 TL satış yapan ve 1.600 saat çalışılan mağazada sonuç 1.200.000 ÷ 1.600 = 750 TL/saattir. Saat, planlanan vardiyadan değil puantajdan alınır; fazla mesai dahil, izin ve rapor hariç tutulur. Vardiya kararı için aynı hesap saat dilimi bazında yapılır.
- Çalışan başına ciro mu, saat başına ciro mu kullanılmalı?
- Saat başına ciro kullanılmalıdır. Çalışan başına ciro, tam ve yarı zamanlı personel oranı farklı mağazaları yanlış karşılaştırır: yarı zamanlı ağırlıklı mağaza kişi başına düşük, saat başına yüksek verimli çıkabilir. Saat, emeğin gerçek miktarıdır ve vardiya planı da saatle kurulur. Kişi sayısı ise kadro planlamasında ayrı bir gösterge olarak tutulur.
- Çalışan saati başına ciro kaç olmalı?
- Hedef, personel maliyeti oranı hedefinden türetilir: gereken saat başına ciro = saatlik işveren maliyeti ÷ hedef personel maliyeti oranı. Saatlik maliyet 250 TL ve hedef yüzde 12 ise gereken değer saat başına yaklaşık 2.083 TL'dir. Format farkı yapısal olduğu için karşılaştırma aynı format ve mağaza kümesi içinde, kendi geçmişinizle yapılır.