Zincir marketler için karar yazılımı

Tedarikçiye ödeme süresi (gün)

Tedarikçiye ödeme süresi, zincirin tedarikçi faturalarını ortalama kaç günde ödediğini gösteren göstergedir; ticari borç bakiyesinin günlük satılan malın maliyetine bölünmesiyle hesaplanır.

Birim: günİzleme sıklığı: AylıkHedef bandında tutulur

Diğer adlarıticari borç devir süresi, borç ödeme süresi, DPO, ortalama ödeme vadesi

Formül

Ticari borç bakiyesi ÷ Satılan malın maliyeti × Dönem gün sayısı
Ticari borç bakiyesi
Tedarikçilere henüz ödenmemiş alış faturalarının dönem sonu ya da dönem ortalaması toplamı
Satılan malın maliyeti
Aynı dönemde satılan malın alış maliyeti
Dönem gün sayısı
Aylık hesapta 30, yıllık hesapta 365

Hesaplayıcı

Kendi rakamlarınızı girin; sonuç anında hesaplanır. Varsayılan değerler aşağıdaki örnek hesabın rakamlarıdır.

Sonuç36 gün

Örnek hesap

Nasıl yorumlanır, kaç olmalı?

Finans açısından ödeme süresi işletme sermayesinin kaynağıdır: tedarikçiye vadeli ödeyip müşteriden peşin tahsil eden zincir, stokunu tedarikçi kaynağıyla taşır. BİM'in faaliyet raporları eksi net işletme sermayesini iş modelinin konuları arasında anar. Türkiye'de tarım ve gıda ürünlerinde bu sürenin yasal bir tavanı vardır.

6585 sayılı Kanun'un 7. maddesi (7435 sayılı Kanunla 26 Ocak 2023'te eklendi) ve Yönetmelik'in 5. maddesine göre, üretimden itibaren 30 gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünlerinde alacaklı mikro ya da küçük, borçlu orta ya da büyük ölçekliyse ya da alacaklı orta, borçlu büyük ölçekliyse ödeme en geç 30 gün, diğer durumlarda 45 gün içinde yapılır. Diğer tarım ve gıda ürünlerinde aynı ölçek ilişkisinde üst sınır 60 gündür. Süre teslimden ya da mülkiyet devrinden hangisi önceyse oradan başlar ve ispat yükü borçludadır.

Bu yüzden zincir ortalaması yetmez; süre ürün grubu ve tedarikçi ölçeği kırılımında izlenir. Ortalaması 36 gün çıkan bir zincirde taze üründe küçük üreticiye yapılan ödemeler 30 günü aşıyor olabilir. Doğru rapor, fatura bazında teslim tarihi ile ödeme tarihi arasındaki günü hesaplar ve sınırı aşan faturaları sorumlusuyla listeler.

Karşılaştırma değerleri
BağlamDeğerNot
30 günde bozulabilen tarım ve gıda ürünü; alacaklı mikro/küçük ve borçlu orta/büyük ya da alacaklı orta ve borçlu büyükEn fazla 30 gün6585 m.7, Yönetmelik m.5
30 günde bozulabilen ürün, diğer ölçek durumlarıEn fazla 45 gün6585 m.7, Yönetmelik m.5
Diğer tarım ve gıda ürünleri, aynı ölçek ilişkisiEn fazla 60 gün6585 m.7, Yönetmelik m.5

Nerede yanıltır?

  • Uyumu zincir ortalamasıyla ölçmek: ortalama sınırın altındayken tek tek faturalar sınırı aşabilir; uyum fatura bazında ölçülür.
  • Vadeyi fatura tarihinden başlatmak: süre teslim ya da mülkiyet devrinden hangisi önceyse oradan başlar.
  • Vade faizini maliyet dışında bırakmak: Migros 2025 raporu vadeli alım faizini brüt marjı etkileyen kalemler arasında anar; faiz maliyete yansıtılmazsa marj yanlış okunur.
  • Bütün ürünleri tek sınırla okumak: 6585'teki sınırlar tarım ve gıda ürünleri için yazılmıştır; gıda dışı alımlar ayrı raporlanır.

Hesap için gereken veri

  • Alış faturası: tedarikçi, ürün grubu, teslim tarihi, tutar
  • Ödeme kaydı: tarih ve tutar
  • Tedarikçi ölçek bilgisi (mikro, küçük, orta, büyük)
  • Ürün kartında raf ömrü (30 günde bozulabilir işareti)

Bu KPI'ı hesaplayan Mindpera ürünleri

İlgili rehberler

Sık sorulan sorular

Tedarikçiye en geç kaç günde ödeme yapılmalı?
6585 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre üretimden itibaren 30 gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünlerinde, alacaklı mikro ya da küçük, borçlu orta ya da büyük işletmeyse ya da alacaklı orta, borçlu büyük işletmeyse ödeme en geç 30 gün, diğer durumlarda 45 gün içinde yapılır. Diğer tarım ve gıda ürünlerinde aynı ölçek ilişkisinde sınır 60 gündür. Süre teslim ya da mülkiyet devrinden hangisi önceyse oradan başlar.
Tedarikçiye ödeme süresi nasıl hesaplanır?
Dönem sonu ticari borç bakiyesi aynı dönemin satılan malın maliyetine bölünür ve dönemdeki gün sayısıyla çarpılır. Aylık 30.000.000 TL satılan malın maliyeti ve 36.000.000 TL ticari borcu olan bir zincirde ödeme süresi 36 gündür. Yasal uyum için ise ortalama değil, fatura bazında teslim ile ödeme arasındaki gün izlenir.
Ödeme süresinin uzun olması iyi mi?
Finansman açısından uzun süre, stokun tedarikçi kaynağıyla taşınması demektir ve işletme sermayesi ihtiyacını düşürür. Ancak tarım ve gıda ürünlerinde 6585 sayılı Kanun'un 7. maddesindeki üst sınırlar bağlayıcıdır ve ispat yükü borçludadır. Bu yüzden hedef en uzun süre değil, sınırı aşmayan ve fatura bazında izlenen bir süredir.

Kaynaklar

  1. 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
  2. Perakende Ticarette Uygulanacak İlke ve Kurallar Hakkında Yönetmelik
  3. Ticaret Bakanlığı, Perakende ticarette uygulanacak ilke ve kurallar
  4. Migros 2025 Entegre Faaliyet Raporu (KGK arşivi) — 2025-12-31
  5. BİM 2024 Entegre Faaliyet Raporu — 2024

Tedarikçiye ödeme süresi (gün) göstergesini kendi verinizle izleyin

Mindpera bu hesabı her gün ürün, şube ve kategori kırılımında yapar; eşiği aşan değer sorumlusuna görev olarak düşer.